آشنایی با انواع قاب دوچرخه بر اساس جنس

آهن از قدیمی‌ترین موادی است که در ساختار فریم دوچرخه استفاده می‌شد. اما امروزه باتوجه‌به وزن سنگین، قدرت نسبتاً کم و زنگ‌زدگی شتابان، کم‌تر استفاده شده و فریم دوچرخه‌هایی که با این ماده ساخته می‌شوند، از نرخ پایین‌تری برخوردارند.

امروزه برای ساخت بدنه‌های دوچرخه از دو آلیاژ فولاد رایج با عنوان‌های فولاد کششی بالا و فولاد کرومی استفاده می‌شود.

فولاد کربن کشش بالا (High tensile steel)

فولاد کربن که با عنوان استیل هم شناخته می‌شود، رایج‌ترین ماده برای ساخت فریم دوچرخه است. در تعریف این ماده باید گفت، کربن یا فولاد با کشش بالا یک فولاد خوب، مقاوم و بادوام است. البته وزن سنگین آن‌ها، کارایی دوچرخه را محدود کرده، اما دوچرخه‌هایی که با این ماده تولید می‌شوند، بها پایین‌تری خواهند داشت.

، دوچرخه‌هایی که بدنه استیل دارند، مناسب افراد سنگین‌وزن است و از مشخصه‌های بارز آن می‌توان به میله‌هایی نازک‌تر نسبت به دیگر دوچرخه‌ها اشاره کرد. در ضمن فریم‌های استیلی به‌راحتی تعمیر می‌شوند و در صورت سفارشی‌سازی هم می‌توان با این نوع دوچرخه‌ها، مسافت‌های طولانی را پیمود. البته فریم فولادی با سرعت زنگ می‌زند، بنابراین استفاده از آن‌ها در شهرهای ساحلی و مناطق با آب‌وهوای مرطوب ایده خوبی نخواهد بود.

کرومولی نوع دیگری از فلز است که از ترکیب کروم و مولیبدن تولید شده و همواره از آن در صنعت به‌عنوان فلزی قوی و سبک یاد می‌شود. استحکام کششی بسیار بالا و فرم دهی و کشش مناسب، از مشخصه‌های بارز آن است که می‌توان با آن دوچرخه‌ای سبک و بادوام تولید کرد که برای سفرهای جاده‌ای، گزینه بسیار مناسب است و از سویی دیگر این نوع دوچرخه‌ها بسیار مستحکم، مقاوم در برابر زنگ‌زدگی و دمای بالا هستند.

حال اگر دوچرخه با بدنه کرومولی را به یک کمک‌فنر قوی در جلو مجهز کنیم، دوچرخه‌ای توریستی قابل‌اعتماد داریم که برای شرکت در مسابقات هم مناسب است. البته در روز جاریه دوچرخه‌های باکیفیت با این جنس بدنه بسیار کمیاب هستند.

امروزه بیشتر فریم‌های دوچرخه، آلومینیومی هستند و همواره سازندگان دوچرخه به دلیل وزن نسبتاً سبک، استحکام بالا و بها مقرون‌به‌صرفه، در ساخت فریم از آن استفاده می‌کنند.

دوچرخه‌ها با فریم آلومینیومی به‌سرعت شتاب گرفته و از هندلینگ خوبی برخوردارند و کار با آن‌ها بسیار راحت است، در برآیند این فلز برای ساخت دوچرخه مسابقه گزینه مناسبی است. البته به دلیل سختی و عدم توانایی جوشکاری، تعمیر فریم آلومینیومی کار بسیار دشواری است و ازاین‌رو برای عبور در مسیرهای خاکی و ساخت دوچرخه‌های توریستی یا دوچرخه‌های کوهستانی حرفه‌ای، گزینه مناسبی به شمار نمی‌آید.

ازآنجایی‌که فریم‌های آلومینیومی وزن کمی را تحمل می‌کنند، تحمل سرما زمستانی را ندارند و راکبان در زمان حرکت، احساس راحتی نخواهند داشت، بهتر است برای فریم‌های آلومینیومی، از شوک گیر خوب استفاده کنید تا تکان‌های ناشی از دوچرخه‌سواری به حداقل میزان ممکن برسد. حتی امروز برای ساخت دوچرخه‌های حرفه‌ای به‌منظور بالابردن استحکام دوچرخه از ترکیب فلز آلومینیوم با فلزات دیگر نظیر روی، منگنز، مس و منیزیم استفاده می‌کنند.

تیتانیوم فلزی کمیاب و گران‌نرخ است که برای ساخت فریم برخی از دوچرخه‌ها استفاده می‌شود. این فلز گران‌بها، از فولاد سبک‌تر است و بیشتر در دوچرخه‌های پیشرفته کوهستان، تورینگ یا جاده مورداستفاده قرار می‌گیرد.

فریم‌های تیتانیومی سبک و سفت بوده و به‌راحتی تعمیر می‌شوند، هم چنین در برابر خوردگی و کهنگی، مقاومت بسیار بالایی داشته و می‌توان با آن قاب‌هایی بادوام و سبک‌وزن تهیه کرد که از ضمانت مادام‌العمر تولیدکننده برخوردارند.

قاب‌های تیتانیومی سواری نرمی دارند، زیرا این فلز ارتعاشات جاده را به‌خوبی جذب می‌کند و ازآنجایی‌که به‌خوبی خم می‌شود، معمولاً در دوچرخه‌های بسیار پیشرفته از خود فلز به‌عنوان ضربه‌گیر استفاده می‌کنند.

تیتانیوم در برابر خوردگی بسیار مقاوم است و همین امر باعث شده تا دوچرخه‌ها با فریم تیتانیومی نیاز به رنگ نداشته باشند و در خروجی وزن دوچرخه کم شدن می‌یابد.

فیبر کربن از جنس‌های پرطرفداری است که از ترکیب ورقه‌های کربنی در قالب رزین به وجود می‌آید. قابلیت ساخت اشکال مختلف با فیبر کربن باعث می‌شود تا دوچرخه‌سازان در ساخت فریم‌های پیچیده خلاقیت بیشتری به خرج دهند و در نهایت یک قاب مفید با حداکثر بازده آیرودینامیکی تولید کنند.

از خصوصیت‌های بارز تنه‌های فیبر کربنی، وزن سبک آن با حفظ مقاومت است و همین امر باعث می‌شود تا فریم، لرزش‌های جاده را به‌خوبی جذب کرده و فرد سواری راحت‌تری داشته باشد. البته دوچرخه‌های فیبر کربنی ارزش بالاتری دارند.

فریم‌هایی که با فلز منیزیم ساخته می‌شوند، معمولاً از وزن کم، طراحی ساده و توانایی بالا در جذب ارتعاشات برخوردارند. ازاین‌رو با چنین دوچرخه‌هایی می‌توان مسافت‌های طولانی را در زمین‌های ناهموار و بدون خستگی طی کرد.

امروزه تولیدکنندگان به‌منظور صعود کیفیت فریم و افت ارزش آن، از ترکیب آلومینیوم و فیبر کربن برای ساخت قاب دوچرخه استفاده می‌کنند. در این نوع دوچرخه‌ها، از فیبر کربن برای قسمت‌هایی که کمتر در معرض ضربه قرار می‌گیرند، استفاده شده و دیگر قسمت‌ها با آلومینیوم ساخته می‌شوند.

این نوع فریم‌ها که بیشتر در دوچرخه‌های شهری دیده می‌شود، از وزن سبک فیبر کربن و استحکام بالای آلومینیوم برخوردارند.